Textes des Pyramides — La plus ancienne littérature religieuse de l'humanité

De Pyramideteksten, gegraveerd op de binnenwanden van de koninklijke piramides van de Ve en VIe dynastie in Saqqarah, vormen het oudste corpus van religieuze literatuur van de mensheid — ongeveer 800 formules (« verklaringen ») bedoeld om de overleving van de farao in het hiernamaals te verzekeren. Voor de Joodse geschiedenis zijn deze teksten op twee manieren belangrijk. Ten eerste documenteren zij de Egyptische beschaving waarin, volgens de bijbelse traditie, de Hebreeën leefden en waarvan zij bepaalde concepten erfden: de formuleringen van Psalm 104 vertonen opvallende parallellen met de Grote Hymne aan Aton (ca. 1350 v.C.), die zelf een erfgenaam van deze zonnetradentie is. Ten tweede vormt de Egyptische lijkgeometrie — oordeel van de doden, weging van zielen, eeuwig leven — het culturele kader waartegen de Tora haar eigen positie zal bepalen, opmerkelijk door haar bijna volledige stilte over het leven na de dood.