Demonologie en geloof in geesten (dibboukim, dybbouks)

Het geloof in de dibbuk, zwerven ziel van een overledene zich hechten aan het lichaam van een levende, bloeide op in de joodse wereld van Oost-Europa in de moderne tijd. Het situeert zich op de kruising van de loerianische Kabbala, die het begrip zielswandering (guilgoul) ontwikkelde, en een rijke volksverhalen met geesten en demonen. Verhalen berichten gevallen van bezetting en exorcismeritueelen onder leiding van Kabbalisten of gereputeerde meesters. Meer in het algemeen bevatte joodse demonologie figuren zoals de chedim of Lilith, geïntegreerd in beschermingspraktijken en ethische en mystieke literatuur. Het stuk De Dibbuk van S. Ansky, aan het begin van de 20e eeuw geschreven uit etnografische onderzoeken, bepaalde dit geloof in literaire en theatrale cultuur vast en maakte het een universeel symbool.

Bronnen & hulpmiddelen

• The YIVO Encyclopedia of Jews in Eastern Europe ↗
• Encyclopaedia Judaica — 2e éd., Keter/Macmillan